Life 3.0, mens zijn in het tijdperk van kunstmatige intelligentie

Titel: Life 3.0
Auteur: Max Tegmark
Uitgever: Maven Publishing
ISBN: 978 94 924 9327 9

De Deense natuurkundige heeft ooit gezegd: “Iets voorspellen is erg moeilijk, vooral wat de toekomst betreft”. Een andere natuurkundige, Max Tegwark, doet desalniettemin toch een dappere poging om te kijken hoe de toekomst van de mensheid er dankzij kunstmatige intelligentie uit zal zien.

“Life 3.0” begint in romanvorm. Tegmark beschrijft hoe een klein clubje slimme mensen een kunstmatige intelligentie (AI) opstart, die langzaam maar zeker alle facetten van het menselijk leven beïnvloedt om zo het geluk voor de mensheid te verhogen. Dit stuk is nogal utopisch. Maar net als bij Utopia van Thomas More is Tegmarks beeld van een perfecte samenleving flinterdun. Als je wat dieper kijkt en een beetje nadenkt over de effecten van bepaalde “fijne dingen” kun je niet anders dan concluderen dat die perfecte wereld misschien wel niet zo perfect is.

Na deze inleiding vertelt Tegmark over de ontwikkelingen in de AI (wat in dit boek overigens consequent wordt afgekort met KI, een afkorting die ik nogal verwarrend vind, aangezien KI ook kunstmatige inseminatie kan betekenen en eigenlijk iedereen die ik hoor het gewoon AI -artificial intelligence) noemt). Het begon allemaal met een congres waar allerlei slimme mensen bijeenkwamen om te bespreken wat de gevolgen zouden kunnen zijn wanneer we een intelligentie ontwikkelen die slimmer is dan wij.

Gaat een AI zich door ons laten commanderen? Krijgen we een oorlog á la The Terminator? Of ontstaat een intelligentie-explosie doordat de AI zichzelf blijft verbeteren, waarna er tussen het besluit dat mensen overbodig zijn en het uitvoeren hiervan slechts een paar uur zitten?

Gaan mens en AI naast elkaar bestaan? Mogen wij met geheven hoofd het podium mogen verlaten om vredig plaats te maken voor de volgende stap in de evolutie? Als je de scenario’s van Tegmark leest, is dat een variant die veel voorkomt. AI zal een eigen bewustzijn ontwikkelen en is daarmee eigenlijk de volgende stap in de natuurlijke evolutie. De mens zal overbodig worden en uitsterven. De computer is het nieuwe leven, dat de ruimte kan koloniseren.

Tegmark lijkt stiekem best enthousiast over dit idee te zijn. Hij betoogt in ieder geval heel sterk dat AI de derde versie van “leven” is. Life 1.0 is voor hem een vorm die zichzelf kan repliceren. Dus bijvoorbeeld ook een computervirus, of een normaal virus. Beiden zijn voor biologen geen “leven”.

Life 2.0 kan, volgens Tegmark, zijn software zelf ontwerpen. Mensen, bijvoorbeeld, doen dit door naar school te gaan en te leren.

Life 3.0, tenslotte, is in staat de eigen hardware te ontwerpen. Mensen zijn al een beetje bezig die richting op te gaan (met protheses, bijvoorbeeld), maar uiteindelijk is dat AI, die zichzelf in stand houdt en upgrade doordat het ontwerp- én het maakproces door de computer uitgevoerd kunnen worden.

“Life 3.0” is op sommige onderdelen voor mij absoluut niet te volgen. Bepaalde stukken, waar Tegmark probeert iets uit te leggen zijn voor een niet-natuurkundige abracadabra. Ik was vroeger echt niet slecht in natuurkunde, maar de theorie over hoe we zwarte gaten zouden kunnen creëeren om zodoende een wormhole te starten waardoor we verder het universum in kunnen reizen is voor mij onbegrijpelijk.

Trouwens, het is me net zo onbegrijpelijk waarom Tegmark het scenario waarin AI het hele universum zo aantrekkelijk lijkt te vinden. Want zijn wij dan niet die boze aliens, die allerlei andere planeten aanvallen en uitmoorden? Is dat de toekomst van de mensheid? Een robot uitvinden die niet alleen de mens “uitfaseert” maar ook al het andere leven in het heelal “vervangt“?

Stephen Hawking noemt dit “De belangrijkste discussie van onze tijd.”. Hij roemt dit boek omdat het ons in staat stelt erover mee te denken. Tegmark biedt inderdaad een aantal opties. Zo zouden we kunnen besluiten AI af te schermen, door het niet met internet te verbinden. Maar, zo vraagt hij zich af, zou een zichzelf verbeterende AI niet tóch een manier vinden om te ontsnappen?

Geen enkel scenario dat Tegmark schetst komt op mij echt als wenselijk over. Voor mij is de conclusie dan ook dat we misschien maar het Luddieten-scenario moeten volgen. AI op menselijk niveau (of hoger) moeten we misschien maar gewoon verbieden.

Elon Musk vindt dit boek  “Een meeslepende gids voor wat we nu moeten doen om de beste toekomst voor de mens te creëren”. Ik noem Life 3.0 ongelofelijk taaie kost, die inderdaad door iedereen tot zich genomen zou moeten worden. Tegelijkertijd betwijfel ik of dit boek een groot publiek zal aanspreken. Daarvoor is het toch net te technisch en ingewikkeld.

Waardering: 7-/10


Lees “Life 3.0, mens zijn in het tijdperk van kunstmatige intelligentie” zelf!

Koop bij bol.com

Over Jeroen L

Eén van de oprichters van LekkerLezen.net. In het dagelijks leven actief als bedrijfskundige/docent, 's avonds het liefst met de neus in een goed boek!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.