Ben ik dat? Wat hersenonderzoek vertelt over onszelf – Mark Rieras

Titel: Ben ik dat? Wat hersenonderzoek vertelt over onszelf
Auteur: Mark Mieras
Uitgever: Nieuw Amsterdam
ISBN: 978 90 468 0599 2

Voor veel lezers is Mark Mieras wel een bekende naam. Hij schrijft artikelen voor kranten en tijdschriften over de nieuwste bevindingen in de wetenschap van de hersenen. De eerste editie van “Ben ik dat?” verscheen al in 2007. Kort geleden kwam de 10de editie uit met een aanvulling van 7 extra hoofdstukken (in totaal zijn het er 42).

Het boek is ingedeeld in vijf onderdelen:

Deel I: Werkelijkheid

Hier beschrijft Mieras hoe de menselijke zintuigen samenwerken met het brein. Maar ook hoe het komt dat we andere mensen kunnen herkennen, dat we een ingebouwde tomtom hebben en waarom het zo moeilijk is om af te vallen.

Deel II: Innerlijk

Elk mens heeft zijn heel eigen en unieke hersenen. Hoe we de dingen zien, hoe we voelen, of we verliefd zijn of gestresst, allemaal wordt dit bepaald door ons eigen mentale vingerafdruk of met andere woorden: door de banen die onze zenuwcellen vormen.

Deel III: Het kneedbare brein

Veel zit er al in onze hersenen, zoals in deel I en II te lezen was. Maar nu gaat Mieras in op het brein als een vormbare massa. Het brein kan dingen leren, het kan meegroeien, het kan echter ook achteruitgaan. Wat we eten, hoeveel we bewegen, hoe creatief we zijn, al deze dingen kunnen invloed hebben.

Deel IV: Vrije wil, bewustzijn en intuitie

Een grote veelbediscussieerde vraag in het hersenonderzoek: Hebben we een vrije wil? Of volgen we alleen maar de aanwijzingen die een stel zenuwcellen ons opdraagt? Natuurlijk komt het bekende Libet-experiment weer ter spraken *. Maar ook gaat het over marketing en hoe de hersenen zich onbewust door allerlei reclame laten beinvloeden.

Deel V: Identiteit, vriendschap en geluk

In dit laatste deel komt de auteur tot de essentie in het leven. Mieras geeft antwoord op de vragen: Wie zijn wij mensen werkelijk, wat is ons doel en wat maakt ons werkelijk gelukkig? en besluit dan zijn boek met de twee mooiste hoofdstukken.

Ik moet toegeven dat ik zelf niet echt een leek ben op het gebied van hersenonderzoek, maar volgens mij leest het boek voor iedereen heel makkelijk en alle onderdelen zijn goed te begrijpen. De bedoeling van de populair wetenschappelijke auteur was en is om het hersenonderzoek toegankelijker te maken voor een breed publiek en dat is hem uitstekend gelukt. Met veel anekdotes uit zijn eigen leven en over hoe hij bijvoorbeeld de MRI scanners zelf heeft ervaren (hij moet een nogal vaak geziene gast zijn in het FC Donders Instituut in Nijmegen) laat hij de lezer meevoelen en legt ingewikkelde dingen op een simpele manier uit.
Wat ik persoonlijk wel mis, zijn de referenties, maar Mieras zelf vindt die niet op zijn plaats in het boek, waarin hij waarschijnlijk gelijk heeft. Dan moet ik wat hij aan het vertellen is maar gewoon geloven.


Lees “Ben ik dat” zelf

*In het Libet-experiment onderzocht Libet de relatie tussen het tijdstip waarop iemand bewust van plan is om iets te doen, en het tijdstip waarop de fysieke handeling begonnen is. Libet ontdekte dat de onbewuste hersenactiviteit die resulteerde in de bewuste beslissing van de proefpersoon om zijn pols te bewegen, ongeveer een halve seconde eerder begon dan dat de proefpersoon bewust voelde dat hij had besloten om te bewegen. Dit suggereert dat het bewuste brein het onbewuste brein volgt en is volgens sommigen een indicatie dat er geen “Vrije Wil” bestaat.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.