Een vlucht regenwulpen – Maarten ’t Hart

Titel: Een vlucht regenwulpen
Auteur: Maarten ’t Hart
Uitgever: Singel
ISBN: 978 90 295 2355 4

Maarten ’t Hart (1944) schreef “Een vlucht regenwulpen” in 1971. Hij moest vervolgens tot 1978 wachten tot het werd uitgegeven. Ik, geboren in 1979, wist het boek op De Lijst te ontwijken. Pas nu, in 2016, ruim 40 jaar nadat “Een vlucht regenwulpen” de eerste stapjes richting Klassiek Boek zette, kom ik ertoe om het boek te lezen. Ik was erg benieuwd. Is dit nu zo een verplicht boek voor de Nederlandse Lijst dat niet de moeite is? Of een boek wat pas op latere leeftijd echt begrepen kan worden? Is het overhyped? Of juist onderhyped. Ik was erg nieuwsgierig.

“Een vlucht regenwulpen” is, zoals inmiddels iedereen wel weet, sterk autobiografisch geïnspireerd. Hij kijkt terug op zijn jeugd in een christelijke gemeenschap, zet zich af tegen de gereformeerde kerk, gaat helemaal los bij de natuurbeschrijvingen en zet zichzelf als neer als iemanddie sociaal niet al te sterk is. Hij is slechts één keer verliefd geweest, en houdt dat al dertig jaar vol. Handig, want door verliefd te zijn maar nooit echt een stap te zetten, kun je ook niet gekwetst worden. Maar dan maakt hij ineens een afspraakje. Met de zus van zijn grote liefde. Op dat moment komt er een dwanggedachte bij hem op. Over een paar dagen zal hij dood zijn.

Semi-filosofisch en spiritueel

En daarmee begint een enorme stoet aan herinneringen. Herinneringen die vervolgens worden opgevolgd met semi-filosofische bespiegelingen en gedachtes over mensen, dieren, religie, ideeën en klassieke muziek. Deze ideeën zijn op zich wel interessant, maar echt heel boeiend wil het niet worden. Goed voor mijn nachtrust, een boek dat je zonder moeite weg kan leggen. Maar daarmee duurt het lezen wel lang. En dat voor zo een dunne publicatie.

Pas na ruwweg 2/3e van het boek, komen de bespiegelingen op een wat hoger niveau. Of ’t Hart het er bewust ingelegd heeft, weet ik niet, maar de inzichten waartoe hij zijn personage laat komen doen aan als modern spiritueel. En dát is best knap, voor een boek dat al bijna een halve eeuw oud is.

Twijfel

Nu ik het boek (eindelijk) uit heb is het tijd voor een recensie. En terwijl ik deze zit te schrijven, besef ik dat ik nog steeds niet weet wat ik ervan vindt. “Een vlucht regenwulpen” heeft een heel duidelijk gevoel bij me achtergelaten, maar hoe moet je dit onder woorden brengen. Zo moeilijk zou dat toch niet moeten zijn? Op zoek naar inspiratie google ik erop los en raadpleeg ik wikipedia en diverse andere schrijfsels over dit boek.

Wat opvalt: de meningen zijn bijzonder verveeld. Niet alleen verschillen de diverse blogs en mensen van mening, maar ook meningen van één en dezelfde persoon zijn tegenstrijdig. Zo kwam ik meerdere (anonieme) reacties tegen waarin werd gezegd dat het boek tegelijkertijd fantasierijk én saai is. Een combinatie die welhaast onmogelijk lijkt, maar wel past binnen de manier waarop ik “Een vlucht regenwulpen” heb ervaren. Dat het saai is klopt. Want heel veel gebeurt er eigenlijk niet in het verhaal. We moeten het echt hebben van de flashbacks en de bijbehorende bespiegelingen. De manier waarop ’t Hart zijn omgeving omschrijft, daarentegen, getuigt van een sterk ontwikkeld observatievermogen en een vleugje fantasie.

Soms schiet hij echter een beetje door en blijft hij te lang bij een bepaald onderdeel hangen. Zijn onhandigheid (om niet te zeggen: totaal gebrek aan vermogen) in de liefde en zijn afkeer van de Kerk zijn overduidelijke stokpaardjes. Zijn liefde voor de muziek, aan de andere kant, werkt aanstekelijk. Daar zat ik dan, op de bank, smartphone in de hand zoekende naar de besproken symfonie van Haydn. Want ja, ’t Hart hangt soms hele stukken tekst (bijna hoofdstukken) op aan de beleving van één bepaald muziekstuk. Of aan de gedachtes van één specifieke denker uit het verleden. En als je dan niet weet waar hij naar verwijst, kun je de tekst niet doorgronden.

Al bij al is “Een vlucht regenwulpen” door zijn autobiografische karakter een interessant inkijkje in het Nederland van na de oorlog. Met daaraan toegevoegd een paar interessante bespiegelingen. Een boek dat inmiddels al 65 keer gedrukt is. Maar het is geen tijdloos boek. Ik vermoed zelfs dat het een groot deel van haar succes heeft te danken aan al die docenten Nederlands die het gevoel hebben dat ze niet kunnen achterblijven. En daarom scholieren stellig aanraden “Een vlucht regenwulpen” op de lijst te zetten.

Waardering: 7-/10


Lees “Een vlucht regenwulpen” zelf

Over Jeroen L

Eén van de oprichters van LekkerLezen.net. In het dagelijks leven actief als bedrijfskundige/docent, 's avonds het liefst met de neus in een goed boek!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *